Waarom moet je huilen bij het snijden van uien
Bijna iedereen kent het: je staat rustig te koken, pakt een ui en nog voor je klaar bent met snijden, schieten de tranen in je ogen. Het voelt alsof je ogen in brand staan, maar waarom gebeurt dit eigenlijk en wat kun je eraan doen?
Wat er in de ui gebeurt tijdens het snijden
Wanneer je een ui snijdt, beschadig je de cellen van de ui. In die cellen zitten verschillende stoffen die normaal van elkaar gescheiden blijven. Door het snijden komen deze stoffen met elkaar in contact en ontstaat er een vluchtig gas. Dit gas stijgt op vanaf je snijplank en bereikt je ogen binnen enkele seconden.
De belangrijkste stof die vrijkomt is een zwavelhoudende verbinding die door een speciaal enzym in de ui wordt omgezet in een irriterend gas. Dit gas verspreidt zich makkelijk in de lucht en is precies de reden dat je ogen beginnen te prikken zodra je dichter bij de snijplank komt.
Hoe je ogen reageren op het ui-gas
Je ogen zijn van nature goed beschermd. Het hoornvlies aan de voorkant van het oog is erg gevoelig en merkt het onmiddellijk als er irriterende stoffen in de buurt komen. Het ui-gas reageert met het vocht op je ogen en vormt een milde, irriterende stof. Je lichaam ziet dit als een klein gevaar en probeert je ogen direct te spoelen.
De traanklieren schieten in actie en maken extra traanvocht aan om het irriterende gas weg te spoelen. Dat is de reden dat je gaat tranen en soms zelfs bijna niets meer ziet tijdens het snijden. Het is dus een beschermingsmechanisme van je lichaam en geen teken dat er echt schade ontstaat.
Praktische tips om minder te huilen
Gelukkig kun je zelf best wat doen om minder last te hebben van huilen bij het uien snijden. Een van de bekendste tips is om de ui eerst even koel te leggen in de koelkast. Door de lagere temperatuur komen er minder snel gassen vrij bij het snijden en heb je minder irritatie.
Een andere manier is om de ui onder of vlak bij de afzuigkap te snijden, zodat het gas meteen wordt weggezogen. Ook helpt het om een scherp mes te gebruiken, omdat je daarmee de cellen van de ui netter doorsnijdt. Hoe minder gekneusd de ui raakt, hoe minder gas er vrijkomt. Wil je het nog serieuzer aanpakken, dan kun je speciale uienbrillen gebruiken die je ogen afschermen van het gas.
Welke uien het meeste tranen veroorzaken
Niet alle uien zijn hetzelfde. Witte en gele uien staan erom bekend dat ze vaak meer en sterkere zwavelverbindingen bevatten dan zoete of rode uien. Daardoor veroorzaken ze meestal meer irritatie en dus meer tranen. Zoete of milde uien zijn juist wat vriendelijker voor je ogen, al kunnen ze nog steeds prikken als je veel moet snijden.
Als je vaak kookt en veel last hebt van tranende ogen, kan het helpen om vaker mildere uien te gebruiken. Combineer dat met een scherp mes en een koele ui, en je merkt dat het snijden een stuk comfortabeler wordt. Zo houd je het koken leuk en houd je de tranen liever voor een ontroerende film dan voor een simpel gerecht met ui.
